Co daje regularne przycinanie drzew w ogrodzie?
Skracanie młodych pędów, a nawet mocne przerzedzanie koron poprawia estetykę roślin i wpływa pozytywnie na ich zdrowie, ponieważ:
- zwiększa dostęp światła do wnętrza korony i dolnych partii drzewa – sprzyja to równomiernemu rozwojowi oraz minimalizuje schnięcie i gnicie gałęzi blisko pnia;
- ogranicza nadmierne zagęszczanie się korony przy pniu – poprawia krążenie powietrza i zmniejsza ryzyko chorób grzybowych;
- podnosi jakość i wielkość plonów – kwiaty i owoce rosną szybciej i osiągają większe rozmiary, gdy pojawiają się na młodych pędach, które nie są ograniczone starymi gałęziami zabierającymi światło i składniki odżywcze.
Regularne prace w ogrodzie zapewniają też kontrolę wzrostu roślin. Pozwalają uniknąć przechodzeniu ich gałęzi na budynki mieszkalne i rekreacyjne. Zmniejszają też ryzyko złamań i spadania starszych, suchych gałęzi.
W jakim okresie wzrostu drzew należy je przycinać?
Większość drzew w ogrodach bardzo dobrze toleruje systematyczne i przemyślane przycinanie. Jednak rośliny mają inne potrzeby w poszczególnych etapach wzrostu i porach roku.
Młode sadzonki są odporniejsze i szybko się regenerują. Najczęściej można więc przycinać boczne pędy niedługo po posadzeniu. Sprzyja to zagęszczaniu się roślin oraz umożliwia kształtowanie ich formatu. Z kolei starsze drzewa należy traktować z większą troską, aby uniknąć ich osłabienia i zmniejszyć ryzyko chorób. Mocne cięcie dużych drzew wykonuje się raczej co kilka lat, w celu ich odmłodzenia. Sezonowo liczy się natomiast systematyczność.
Czym ciąć drzewa, żeby ich nie uszkodzić?
Intensywność cięcia warto dopasować do wieku i gatunku rośliny, ale inne ważne zasady są już raczej neutralne. Przede wszystkim warto zdecydować się na użycie sprawdzonego sprzętu. Nożyce do gałęzi powinny zapewniać tzw. „czyste cięcie”. W ogrodnictwie pojęcie to oznacza skrócenie lub usunięcie gałęzi w taki sposób, aby ślad po tym był równy i gładki, a przez to maksymalnie bezpieczny dla rośliny.
Narzędzie ostre i odpowiednio dopasowane do średnicy usuwanych gałęzi tnie gładko, czyli nie pozostawia poszarpanych fragmentów pnia i kory. Dzięki temu zmniejsza się ryzyko chorób grzybowych i bakteryjnych, gnicia drewna oraz ataku szkodników. Ponadto po perfekcyjnym skróceniu drzewo szybciej się regeneruje:
- łatwiej powstaje tkanka przyranna (kalus), która zasklepia miejsce ubytku;
- drzewo traci mniej wody (soków), ponieważ nie uchodzą one przez zmiażdżone i poszarpane części;
- jest lepiej chronione – wilgoć i zarazki mają ograniczony dostęp na dobrze uciętej, mniejszej powierzchni.
Co ważne, efektywny sprzęt wpływa również na tempo i komfort pracy. Jeśli drzewo wysokie, dodatkowy wysięgnik podnosi też bezpieczeństwo.
W jakich sezonach wykonywać cięcie drzew?
Cięcie drzew w ogrodzie powinno być traktowane jako sezonowa rutyna, a nie jednorazowy zabieg. Częstotliwość należy dopasować do gatunku rośliny, ale najczęściej przycinanie wykonuje się 1–3 razy w sezonie, przy czym cięcia o różnych porach roku mają inny cel.
Wczesną wiosną należy skupiać się na drzewach owocowych i ozdobnych, które wymagają prześwietlenia korony i formowania. Ponieważ drzewa znajdują się wówczas w stanie spoczynku, można przycinać się intensywnie.
Z kolei lato to pora na poprawki raczej zachowawcze. Można poprawić kształt, ograniczać nadmierny rozrost i usuwać niepotrzebne przyrosty. Ważne jest, aby nie wykonywać cięcia w upalne dni i w pełnym słońcu. Jesienią natomiast najczęściej zaleca się tylko lekkie zmiany, np. usuwanie uszkodzonych gałęzi. Drzewo musi mieć czas na regenerację przed mrozami.