Komunikacja niewerbalna w polityce
W świecie wielkiej polityki każde słowo jest starannie ważone, a każde przemówienie wielokrotnie redagowane przez sztaby doradców. Jednak nawet najlepiej przygotowany komunikat werbalny musi zmierzyć się z najsurowszym recenzentem – własnym ciałem. Podczas gdy usta wypowiadają wyćwiczone formułki, dłonie, ramiona i mimika często prowadzą własną, znacznie szczerszą narrację.
Anna Kulma tłumaczy, że politycy podczas szkoleń medialnych uczą się kontrolować mowę ciała by być bardziej przekonującymi. – Są jednak gesty, które wykonują nie do końca zamierzenie. Psychologia nazywa je gestami adaptacyjnymi – wyjaśnia.
Mowa ciała polityków: co zauważymy u Donalda Tuska i Karola Nawrockiego?
Do grupy gestów adaptacyjnych zaliczamy drobne, często półświadome ruchy, takie jak poprawianie mankietu, splatanie palców czy dotykanie twarzy, które pomagają rozładować napięcie.
Jak zapewnia ekspertka, możemy zaobserwować je zarówno u premiera Donalda Tuska, gdy w trudnych momentach zaciska dłonie na mównicy, jak i u prezydenta Karola Nawrockiego, kiedy zaciska palce na złączonych dłoniach, poruszając się przy tym do przodu i do tyłu.
fot. Anita Walczewska/East News
fot. Adam Burakowski/East News
Jak politycy ukrywają stres? Przykłady Jarosława Kaczyńskiego i Szymona Hołowni
Trenerka zauważa gesty adaptacyjne także u Jarosława Kaczyńskiego, u którego jednak przybierają one „bardziej statyczną formę”.
Jego zgarbione i spięte ciało działa jak emocjonalna bariera ochronna. Co ciekawe, taką sylwetkę widać także na zdjęciach, zrobionych w sytuacjach politycznych ponad 20 lat temu – mówi Kulma.
fot. Anita Walczewska/East News
Zachowania mające na celu maskowanie niepewności prezentuje również Szymon Hołownia, który przed karierą w polityce pracował jako prezenter telewizyjny.
Szymon Hołownia z kolei maskuje niepewność przez dynamiczną gestykulację, choć zdradzają ją drobne ruchy palców – zauważa nasza rozmówczyni.
fot. Adam Burakowski/East News
– W świecie starannie wyreżyserowanej komunikacji politycznej gesty adaptacyjne są szczególnie ciekawe, bo to one najczęściej wymykają się scenariuszowi – podsumowuje Anna Kulma.
O ekspercie:
Anna Kulma – trenerka wystąpień publicznych i komunikacji. Doktorantka Uniwersytetu Jagiellońskiego w dyscyplinie nauki o komunikacji społecznej i mediach. Prezeska Krakowskiego Stowarzyszenia Mówców, a latach 2023-2025, Akademicka Mistrzyni Polski Debat Oksfordzkich 2021.
